Việc hình thành các nếp nhăn
 |
|
Lão hóa da do nắng |
Khi tuổi cao, việc tạo ra các tế bào da mới bị chậm lại, và lớp da bên dưới, hay còn gọi là lớp bì sẽ mỏng dần. Các nếp nhăn hình thành theo tuổi tác là do các chất tự nhiên bên dưới da như collagen (là loại protein cấu trúc chính của da), elastin (loại protein tạo đàn hồi cho da) và hyaluronic acid (chất làm đầy da) bị suy giảm theo thời gian. Khả năng giữ ẩm da giảm dần, các tuyến mồ hôi và tuyến nhờn bị thoái hóa cũng làm giảm đi lớp màng nhờn ẩm bảo vệ da nên da ngày càng khô và sần sùi hơn. Do da giảm độ đàn hồi nên sau khi ấn vào, da không còn căng ra trở lại như trước mà lún xuống tạo thành các nếp hoặc rãnh nhăn. Ngoài ra, do lão hóa, khả năng tự hồi phục của da kém đi so với trước nên các vết thương ở da chậm lành hơn. Các nếp cau mày (nếp giữa 2 chân mày) và nếp chân chim (ở 2 bên đuôi mắt)… xuất hiện do sự thường xuyên co rút các cơ ở các bộ phận này. Việc biểu lộ cảm xúc bằng các cơ mặt theo thói quen lâu ngày cũng gây ra các nếp nhăn và góp phần hình thành các nọng cằm, làm cho các mí mắt rũ xuống… Hiện nay đã có nhiều nghiên cứu về các nguyên nhân, từ đó đưa ra các biện pháp bảo vệ làm chậm đi quá trình lão hóa, và đồng thời đưa ra các công nghệ thẩm mỹ nội khoa giúp người ta trông trẻ hơn tuổi mà không cần phải phẫu thuật, không mất thời gian quý báu cho việc chờ hồi phục và nghỉ dưỡng…
Tác hại của ánh nắng với da
 |
|
Ánh nắng mặt trời làm da lão hóa nhanh |
Da có thể bị lão hóa sớm hơn tuổi, nếu bị phơi nhiều dưới tia tử ngoại của ánh nắng. Ánh nắng mặt trời là một trong những thủ phạm chính gây lão hóa da và kể cả ung thư da. Có thể nói tia tử ngoại của ánh nắng là nguyên nhân chiếm đến 90% các trường hợp lão hóa da sớm, và hầu hết các trường hợp bắt đầu ngay từ tuổi 20! Cà 2 loại tia UVA và UVB đều có thể làm tổn thương da, gây ra các nếp nhăn, làm giảm khả năng chống lại sự lây nhiễm, làm rối loạn lão hóa da và làm da ung thư. Ngay cả chỉ có một ít bức xạ tử ngoại cũng có thể làm tổn thương các sợi collagen, và gây tích tụ các sợi đàn hồi bất thường. Khi da bị tổn thương do nắng, một lượng lớn các enzim được tạo ra. Các enzim này tái cấu trúc các mô bị tổn thương do nắng bằng cách tổng hợp và đổi mới các collagen. Tuy nhiên trong quá trình này, một phần nào đó của enzim lại làm thoái hóa các collagen, tạo thành các sợi collagen vô tổ chức, rồi từ đó sẽ tạo thành các nếp nhăn.
Việc bảo vệ da tốt với ánh nắng là một trong những biện pháp quan trọng nhất để làm giảm nếp nhăn và ngăn ngừa ung thư da.
Các yếu tố khác
Các yếu tố về môi trường khác, bao gồm việc hút thuốc lá và vấn đề ô nhiễm môi trường cũng có thể đẩy nhanh tiến trình lão hóa do việc sản sinh ra các gốc tự do. Với số lượng lớn, các gốc tự do này có thể làm tổn hại màng tế bào, và tương tác với các yếu tố di truyền khác góp phần gây ra các rối loạn về da, bao gồm các nếp nhăn và quan trọng hơn, là gây ra ung thư. Việc giảm cân nhanh cũng có thể gây ra các nếp nhăn do việc giảm khối lượng các tế bào mỡ nâng đỡ khuôn mặt. Điều này cũng có thể làm cho da bị chảy xệ.
Nếp nhăn động là gì?
Các nếp nhăn động xuất hiện khi chúng ta sử dụng các cơ để hình thành các cảm xúc của khuôn mặt. Khi biểu lộ cảm xúc khuôn mặt như khi cười hoặc khi cau mày, các cơ co lại, làm cho da nhăn, như khi chúng ta cười sẽ thấy các nếp nhăn đuôi mắt, khi chúng ta cau mày sẽ thấy các nếp nhăn theo chiều đứng giữa 2 chân mày... Khi còn trẻ, da còn đàn hồi tốt nên sau đó các nếp nhăn biến mất, nhưng khi chúng ta lớn tuổi, các nếp nhăn động này sẽ hằn sâu luôn trên da, tạo thành các nếp nhăn tĩnh, vẫn luôn có dù chúng ta không biểu lộ cảm xúc.
Nếp nhăn tĩnh là gì?
Nếp nhăn tĩnh là các nếp nhăn hoặc rãnh nhăn luôn được nhìn thấy dù chúng ta không biểu lộ cảm xúc khuôn mặt. Các nếp nhăn này xuất hiện khi chúng ta lớn tuổi, do các chất tự nhiện bên dưới da như collagen, elastin và hyaluronic acid, là các chất cấu trúc và làm đầy da giảm dần theo thời gian. Khi các chất này giảm đi, da sẽ giảm đàn hồi, và do đó sẽ hình thành các nếp nhăn.
Các nếp nhăn xuất hiện ở đâu?
Khi lão hóa, tùy từng người mà nếp nhăn có thể xuất hiện nhiều hay ít, và ở những vị trí khác nhau. Tổng quát, có các loại nếp nhăn trên khuôn mặt như nêu trong ảnh bên dưới.
Ai hay bị các nếp nhăn nhiều nhất?
Đại đa số những người bị nhiều nếp nhăn là những người thường xuyên hoạt động ở ngoài trời, bị tác hại của tia tử ngoại, như các nông dân, ngư dân, công nhân xây dựng, những người chơi thể thao ngoài trời… và kể cả những người thường xuyên đi lại trên đường. Những người sống ở các vùng mà tầng ozone bảo vệ bị mỏng sẽ bị tác hại của tia tử ngoại nhiều hơn. Ngoài ra, những người hút thuốc lá sẽ sớm bị lão hóa da hơn so với những người khác. Theo số liệu từ một nghiên cứu, những người nghiện thuốc lá nặng có số nếp nhăn cao gấp 5 lần những người bình không hút thuốc. Có những người nghiện thuốc lá chỉ ở tuổi 40, nhưng đã có nhiều nếp nhăn như những người không hút thuốc lá ở tuổi 60! Một nghiên cứu khác trên 25 cặp người sinh đôi cho thấy những người nghiện thuốc lá da bị mỏng hơn so với người anh chị em sinh đôi của mình, có trường hợp mỏng hơn đến 40%!
Một số công nghệ mới điều trị nếp nhăn, chống lão hóa
 |
|
Điện Chuyển Ion dùng dòng điện đưa Vitamin C + E + Gamma PGA... vào da |
* Trước tiên cần đến các chất dưỡng da và bảo vệ da đối với tia tử ngoại, như các loại Vitamin C, E… Vitamin C và Vitamin E khi kết hợp với nhau bên dưới da, do Vitamin C có khả năng tác động tái sinh Vitamin E đã bị ô-xy hóa, nên việc kết hợp trị liệu cùng lúc Vitamin E và Vitamin C sẽ nâng tác dụng chống lại ảnh hưởng của tia tử ngoại đối với da lên gấp 4 lần, so với tác động riêng rẽ từng loại vitamin. Do đó, với những người do điều kiện làm việc, sinh hoạt phải thường xuyên đi lại ngoài trời, nên thường xuyên đưa các loại vitamin này vào da để sẳn sàng bảo vệ da khi chịu tác động của tia tử ngoại. Thực tế cho thấy, những người thường xuyên đưa Vitamin C và E vào da, khi ra nắng, hoặc nhất là khi đi tắm biển da ít đỏ (ít bị phỏng nắng) hơn so với những người khác. Bên cạnh đó, da lão hóa sẽ bị khô, dễ gây nhăn da, nên cũng đồng thời cần thường xuyên tạo ẩm cho da bằng việc đưa vào da các chất giữ ẩm, mà một trong những chất giữ ẩm và điều trị khô da có nguồn gốc thiên nhiên (chiết xuất từ một loại đậu nành lên men) hiện sử dụng rất phổ biến tại Nhật là chất Gamma Polyglutamic Acid (viết tắt là Gamma PGA). Đây là một chất có khả năng hấp thụ nước rất cao, có thể hấp thụ nước để tăng khối lượng của nó lên gấp 5.000 lần khối lượng ban đầu! Do đó, khi đi vào da, nó sẽ giữ nước nhiều bên dưới da, sẽ giữ da được ẩm thường xuyên. Ngoài ra, theo một nghiên cứu mới của thế giới, lớp sừng trên cùng của da lấy oxy trực tiếp từ không khí của môi trường chung quanh (mà không phải được cung cấp oxy từ các mạch máu), và
chỉ khi da có đủ ẩm nó mới có thể hấp thụ tốt oxy để cung cấp cho các tế bào, nên việc tạo ẩm da càng quan trọng hơn, vì khi các tế bào được cung cấp đầy đủ oxy, da sẽ trẻ trung và khỏe mạnh hơn.
HIện nay, với tiến bộ của khoa học, các loại Vitamin C, Vitamin E, Gamma PGA này, và kể cả tinh chất nhau thai (Placenta)… có thể được đưa vào da đúng vị trí cần điều trị, với nồng độ cần thiết bằng công nghệ Điện chuyển Ion, dùng dòng điện “đẩy” thuốc dưới dạng dung dịch ion hóa vào dưới da, hiệu quả hơn, thay vì thoa, uống, hoặc chích...
 |
|
Tác động tạo ẩm của Gamma PGA khi đi vào da |
*
Các loại dược chất chích vào da
Có 2 loại chất chích vào da để xóa nhăn trong thẩm mỹ: loại chích tác động làm thư giãn cơ để xóa các nếp nhăn động, và loại chích tác động làm đầy để xóa các nếp nhăn hoặc kể cả các rãnh nhăn tĩnh.
- Loại chích làm thư giãn cơ để xóa các nếp nhăn động: loại được sử dụng phổ biến nhất tại Mỹ và cả thế giới là Botox. Khi chích vào các
 |
|
Xóa nhăn “chân chim” (đuôi mắt) bằng BOTOX |
cơ liên quan, Botox sẽ tạm thời làm thư giãn các cơ này, không để nó co rút lại nên không gây ra các nếp nhăn. Do không tiếp tục lặp lại các nếp nhăn nên sẽ không dần hình thành các nếp nhăn tĩnh như trường hợp không sử dụng Botox. Với bác sĩ có kinh nghiệm, việc chích được thực hiện rất hiệu quả, với một liều lượng phù hợp với độ mạnh của từng cơ và từng người, chích vào đúng vị trí, đúng độ sâu cần thiết… nên sẽ phát huy được đúng tác dụng mong muốn, không kém và cũng không hơn. Sau chích khoảng 2-3 ngày thuốc phát huy tác dụng, và phát huy tác dụng hoàn toàn sau khoảng 7 ngày. Tùy từng trường hợp, tác dụng có thể duy trì 4-5 tháng, và sau đó tiếp tục chích lại để duy trì kết quả…
- Loại chích làm đầy các nếp, các rãnh nhăn tĩnh: loại được sử dụng rộng rải và phổ biến nhất tại Mỹ và trên thế giới là Restylane. Đây là
 |
|
Xóa nhăn rãnh mũi-má bằng Restylane |
 |
|
Xóa nhăn trẻ hóa khuôn mặt kết hợp Restylane, Botox và sóng RF |
một chất làm đầy tạm thời có thành phần là Hyaluronic acid, tương tự như chất Hyaluronic acid có sẳn bên dưới da. Các chất làm đầy này được chích vào ngay bên dưới các nếp nhăn, lấp đầy các rãnh nhăn và làm da phẳng, mượt mà, làm mất đi các nếp nhăn tĩnh. Các vùng trên mặt được sử dụng nhiều nhất bao gồm vùng lõm bên dưới mí mắt dưới, rãnh mũi-má, rãnh môi-hàm… Các bác sĩ có kinh nghiệm sẽ xác định chính xác vị trí, độ sâu, lượng thuốc cần chích… để đạt được hiệu quả tối đa với một lượng thuốc tối thiểu để tiết kiệm chi phí. Sau khi chích, chất làm đầy này sẽ duy trì bên dưới da khoảng 9 tháng, rồi sẽ phân hủy dần thành nước, loại ra khỏi cơ thể.
Có những chất làm đầy có thời gian duy trì dưới da lâu hơn, thậm chí vỉnh viễn (như silicone lỏng…). Tuy nhiên theo quan niệm mới, với vấn đề an toàn được đặt lên hàng đầu, người ta ngày càng thích những chất làm đầy tạm thời, rồi sau đó nó được thải loại ra khỏi cơ thể để tránh những nguy hại có thể có về lâu dài, như việc sử dụng silicone lỏng vừa qua.
*
Lột mặt bằng hóa chất:
Dù cơ thể có khả năng tự thay thế các tế bào da cũ bằng các tế bào mới, nhưng theo thời gian tuổi tác, chu kỳ “thay da” này ngày càng kéo dài ra. Để nhanh thay thế lớp da sần cũ bên trên bằng lớp da non mới, người ta dùng các loại thuốc lột bằng hóa chất để hủy, lột đi lớp da cũ này, đồng thời kích thích tái tạo lớp da mới từ bên dưới. Sau lột, da sẽ săn và mượt hơn, giảm các nếp nhăn nhỏ và giảm các đốm sắc tố… Việc lột da bằng hóa chất thường gây tổn thương da, có thể gây ra nhiễm trùng, nhiễm vi-rút, nhiễm nấm, bị đỏ da kéo dài… nên cần phải có sự theo dõi chặt chẽ của bác sĩ.
*
Xóa nhăn, trẻ hóa da bằng Laser:
 |
|
Trẻ hóa da bằng Laser thế hệ mới “RevLite” |
Với tiến bộ của khoa học, ngày càng có nhiều loại trang thiết bị công nghệ cao được ứng dùng vào lĩnh vực làm đẹp, trong đó nổi bật nhất là các loại Laser. Tuy nhiên các loại Laser trước đây, dù điều trị tương đối hiệu quả, nhưng tác dụng phụ đôi lúc rất nhiều, nhất là đối với loại da màu, như da người Á châu. Sau điều trị da có thể bị thâm nám kéo dài, hoặc kể cả bị bỏng giộp da… Nay với các loại Laser thế hệ mới, chất lượng, hiệu quả điều trị được nâng cao hơn, trong khi tác dụng phụ được giảm ở mức tối thiểu. Sau khi bề mặt da được bảo vệ bằng khí lạnh, tia Laser chiếu xuyên qua da, năng lượng cao sẽ tác động mạnh làm kích thích việc tự tăng sinh collagen dần dần bên dưới da. Quá trình này diễn tiến liên tục từ 1-3 tháng, làm cho da dần dần trông trẻ hơn. Thông thường việc chiếu Laser thực hiện mỗi tháng 1 lần. Tuy nhiên với loại Laser thế hệ mới “RevLite”, để tăng nhanh hiệu quả, có thể thực hiện việc chiếu Laser hàng tuần. Sau chiếu Laser trẻ hóa da, có thể tiếp tục sinh hoạt, làm việc bình thường mà không cần sự chăm sóc gì đặc biệt và không phải tốn thời gian nghỉ dưỡng…, nên công nghệ này có thể được thực hiện ngay trong giờ nghỉ trưa, giữa 2 buổi làm việc mà không ảnh hưởng đến công việc phải làm vào buổi chiều.
*
Trẻ hóa da bằng sóng RF Thermage:
 |
|
Săn chắc da bằng sóng RF Thermage |
Cũng là công nghệ cao, nhưng sóng RF tác động vào vùng sâu bên dưới, trong khi Laser tác động giải quyết các vấn đề ở sát bề mặt da. Công nghệ sóng RF hiệu quả nhất hiện tại là công nghệ sóng RF Thermage. Đầu phát sóng Thermage có hệ thống làm lạnh tiếp xúc bề mặt để bảo vệ da. Khi đi vào da, năng lượng điện từ trường sẽ “đốt” nóng và kích thích mạnh lớp collagen ở sâu bên dưới da làm các lớp collagen này có rút lại theo cả 3 chiều, tạo sự săn chắc và làm cho da trông trẻ trung lại. Tuy tác dụng rất hiệu quả ở các lớp bên dưới, nhưng lớp bề mặt da vẫn được bảo vệ an toàn, nên ngay sau điều trị vẫn có thể tiếp tục sinh hoạt, làm việc bình thường. Công nghệ này tạo hiệu quả “căng da mặt” cao, nên có người còn gọi là căng da mặt bằng Thermage (“Thermage Lift”).
Lão hóa da dẩn đến các nếp nhăn là vấn đề thông thường theo quy luật của tạo hóa. Tuy nhiên với sự can thiệp, sự chăm sóc của con người, quá trình này có thể được làm cho chậm lại, và nếu đã bị lão hóa rồi, tiến bộ của các công nghệ thẩm mỹ thế hệ mới có thể lấy đi các biểu hiện lão hóa để người ta có thể trông trẻ hơn. Khi người khác trông mình trẻ hơn, mình sẽ nghĩ rằng mình trẻ hơn, từ đó sẽ năng động và tự tin hơn, và cũng từ đó sẽ thành công hơn và sẽ có được cuộc sống chất lượng hơn…